នៅក្នុងសម័យកាលមាស (Gilded Age) នៃសហរដ្ឋអាមេរិក កំណើនសេដ្ឋកិច្ចបានបង្កើតមហាសេដ្ឋីល្បីៗជាច្រើនដូចជា John D. Rockefeller និង Andrew Carnegie ជាដើម។ ប៉ុន្តែនៅក្នុងចំណោមមហាសេដ្ឋីប្រុសៗទាំងនោះ មានស្ត្រីម្នាក់ដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិមហាសាល រហូតដល់ ១០០ លានដុល្លារ ដែលស្មើនឹងប្រមាណ ២,៧ ប៊ីលានដុល្លារនាពេលបច្ចុប្បន្ន នោះគឺលោកស្រី Harriet “Hetty” Robinson Green។ ថ្វីបើគាត់ជាស្ត្រីដែលមានសមត្ថភាពរកប្រាក់បានច្រើនបំផុតម្នាក់ក៏ដោយ ក៏គាត់ត្រូវបានគេប្រសិទ្ធនាមថា «ធ្មប់នៃវិថី Wall Street» ដោយសារតែរបៀបរស់នៅយ៉ាងរៀបរយ តឹងរ៉ឹង និងការសន្សំសំចៃហួសហេតុរបស់គាត់។
មាតិកាអត្ថបទ
ប្រវត្តិដើម និងការអប់រំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុពីកុមារភាព
លោកស្រី Hetty Green កើតនៅឆ្នាំ ១៨៣៤ ក្នុងរដ្ឋ Massachusetts ក្នុងគ្រួសារអ្នកមានស្តុកស្តម្ភមួយ ដែលប្រកបរបរជំនួញទូកនេសាទត្រីបាឡែន។ ដោយសារតែបងប្រុសតែមួយគត់របស់គាត់បានបាត់បង់ជីវិតតាំងពីក្មេង Hetty ត្រូវទទួលការបណ្តុះបណ្តាលឱ្យក្លាយជាអ្នកបន្តវេនទ្រព្យសម្បត្តិគ្រួសារ។ ចាប់តាំងពីអាយុ ៦ ឆ្នាំមក ជីតារបស់គាត់តែងតែទូន្មានឱ្យគាត់អានសារព័ត៌មានហិរញ្ញវត្ថុ និងពិភាក្សាអំពីការវិនិយោគដោយផ្ទាល់ ដើម្បីបង្រៀនឱ្យគាត់ចេះគ្រប់គ្រងទ្រព្យសម្បត្តិដោយខ្លួនឯង ដោយមិនត្រូវពឹងផ្អែកលើអ្នកដទៃឡើយ។
អាពាហ៍ពិពាហ៍ និងកិច្ចសន្យាហិរញ្ញវត្ថុមិនធ្លាប់មាន
នៅឆ្នាំ ១៨៦៧ លោកស្រី Hetty បានរៀបការជាមួយមហាសេដ្ឋី Edward Henry Green។ នៅសម័យនោះ ច្បាប់តម្រូវឱ្យទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ភរិយាត្រូវស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ស្វាមី ប៉ុន្តែដោយសារការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ Hetty បានស្នើសុំឱ្យស្វាមីចុះកិច្ចសន្យាលះបង់សិទ្ធិលើទ្រព្យសម្បត្តិផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់ទាំងអស់។ ការសម្រេចចិត្តនេះពិតជាត្រឹមត្រូវបំផុត ព្រោះក្រោយមកស្វាមីរបស់គាត់បានចំណាយប្រាក់យ៉ាងខ្ជះខ្ជាយរហូតដល់ក្ស័យធននៅឆ្នាំ ១៨៨៥ ហើយលោកស្រី Hetty បានបដិសេធមិនជួយសងបំណុលជំនួសស្វាមីឡើយ រហូតឈានដល់ការបែកផ្លូវគ្នាតែម្ដង។
យុទ្ធសាស្ត្រវិនិយោគ និងរហស្សនាម «ធ្មប់នៃវិថី Wall Street»

លោកស្រី បានបង្កើតទ្រព្យសម្បត្តិដ៏មហាសាលតាមរយៈការវិនិយោគលើអចលនទ្រព្យ ផ្លូវរថភ្លើង មូលបត្របំណុល និងការអនុវត្តគោលការណ៍វិនិយោគបែបតម្លៃ (Value Investing) ដោយទិញទ្រព្យសកម្មនៅពេលតម្លៃធ្លាក់ចុះថោក ហើយលក់ចេញវិញនៅពេលមានតម្លៃថ្លៃ។ នៅឆ្នាំ ១៩០៥ ទស្សនាវដ្តីព័ត៌មានបានចាត់ថ្នាក់គាត់ជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សមានបំផុតទាំង ២៤ នាក់នៅលើពិភពលោក ហើយគាត់គឺជាស្ត្រីតែម្នាក់គត់នៅក្នុងបញ្ជីនោះ។
ចំពោះដើមហេតុនៃរហស្សនាម «ធ្មប់» វិញ គឺកើតឡើងបន្ទាប់ពីស្វាមីរបស់គាត់បានចែកឋាននៅឆ្នាំ ១ logic១៩០២។ លោកស្រី Hetty តែងតែស្លៀកពាក់ឈុតខ្មៅកាន់ទុក្ខជាប្រចាំ និងពាក់ស្បៃមុខពណ៌ខ្មៅជានិច្ច ផ្សំជាមួយនឹងចរិតសន្សំសំចៃខ្លាំង ការដើររើសរបស់ចាស់ៗ និងការរស់នៅក្នុងផ្ទះជួលសាមញ្ញៗ ទើបធ្វើឱ្យសារព័ត៌មានដាក់រហស្សនាមឱ្យគាត់បែបនេះតែម្ដង។
ពាក្យចចាមអារ៉ាម និងការពិតអំពីភាពសន្សំសំចៃ
មានព័ត៌មានចចាមអារ៉ាមជាច្រើនបាននិយាយអំពីភាពកាញ់របស់គាត់ ដូចជាគាត់មិនប្រើប្រាស់ទឹកក្តៅ ហូបតែបបរអូតកម្តៅនៅលើអាដាប់ទ័រកំដៅ ឬសូម្បីតែព័ត៌មានធ្ងន់ធ្ងរថា កូនប្រុសរបស់គាត់ត្រូវកាត់ជើងចោលដោយសារគាត់បដិសេធមិនព្រមចំណាយប្រាក់មើលជំងឺ។ ទោះជាយ៉ាងណា កូនប្រុសរបស់គាត់គឺលោក Edward ក្រោយមកបានបកស្រាយប្រាប់កាសែត The New York Times ថា រឿងភាគច្រើនមិនមែនជាការពិតឡើយ ហើយម្ដាយរបស់គាត់គ្រាន់តែជាមនុស្សខិតខំធ្វើការ និងរស់នៅសាមញ្ញប៉ុណ្ណោះ។
មរតក និងមេរៀនហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ជំនាន់ក្រោយ
ទោះបីជាមានការរិះគន់ជាច្រើនក្តី ក៏លោកស្រី Hetty Green មានគុណសម្បត្តិធំធេងចំពោះសង្គមផងដែរ។ នៅក្នុងវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុឆ្នាំ ១៩០៧ (Panic of 1907) លោកស្រីបានផ្តល់កម្ចីប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួនយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ទៅកាន់ក្រុងញូវយ៉ក ដើម្បីជួយទប់ទល់នឹងវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច។ លើសពីនេះ គាត់តែងតែជឿជាក់យ៉ាងមុតមាំថា ក្មេងស្រីគ្រប់រូបគួរតែទទួលបានការអប់រំផ្នែកជំនួញ ដើម្បីអាចរស់នៅដោយខ្លួនឯងបាន ដោយមិនបាច់ពឹងផ្អែកលើការស្នងមរតកឡើយ។
លោកស្រី បានទទួលមរណភាពនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩១៦ ដោយបន្សល់ទុកនូវទ្រព្យសម្បត្តិប្រមាណ ១០០ លានដុល្លារឱ្យទៅកូនៗទាំងពីរ។ គន្លឹះជោគជ័យផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដែលគាត់តែងតែប្រាប់ទៅកាន់មនុស្សជំនាន់ក្រោយគឺ «វាមិនមែនជាការសម្ងាត់ដ៏ជ្រាលជ្រៅអ្វីឡើយក្នុងការបង្កើតទ្រព្យសម្បត្តិ។ អ្វីដែលអ្នកត្រូវធ្វើគឺ ទិញថោក លក់ថ្លៃ ប្រកបដោយការសន្សំសំចៃ ភាពវៃឆ្លាត និងភាពអត់ធ្មត់»។ សម្រាប់អត្ថបទបន្ទាប់លោកអ្នកអាចអានអំពីសារពិសេសរបស់លោកស្រី Angelina Jolie សរសេរអំពីបញ្ហាព្រំដែនរបស់កម្ពុជា-ថៃ។








